آسیب شلاقی گردن یکی از شایع ترین آسیب های گردن است که زمانی اتفاق میافتد که سر ناگهان به جلو و عقب کشیده میشود و عضلات، رباط ها و بافت های نرم گردن را تحت فشار قرار میدهد و منجر به گردن درد شدید می شود. در حالی که آسیب شلاقی گردن معمولاً با تصادفات رانندگی همراه است، می تواند در اثر سقوط، آسیب های ورزشی و سایر حوادث با ضربه زیاد نیز ایجاد شود.
بسیاری از افراد این آسیب را جدی نمی گیرند ، با این فرض که این فقط یک ناراحتی جزئی است که خود به خود از بین می رود. با این حال، بدون درمان مناسب، می تواند منجر به درد طولانی مدت، سفتی و حتی شرایط مزمن شود. حرکت ناگهانی گردن در طی این آسیب باعث کشیدگی بیش از حد عضلات و رباط ها می شود که منجر به درد، سفتی و کاهش تحرک می شود.
علل شایع آسیب شلاقی گردن
شایع ترین علت تصادفات رانندگی، به ویژه برخورد از عقب است. با این حال، چندین موقعیت دیگر می تواند منجر به این آسیب شود، از جمله:
آسیب های ورزشی – ورزش های تماسی مانند راگبی، بوکس و فوتبال این خطر را افزایش می دهند.
لغزش و افتادن – ضربه های ناگهانی در حین سقوط می تواند باعث ضربه شلاقی شود.
حملات فیزیکی – ضربه مستقیم به سر یا تکان دادن شدید می تواند منجر به آسیب شلاقی گردن شود.
آسیب حین تفریح – ترن هوایی و … ممکن است باعث حرکت بیش از حد گردن شوند.
هنگامی که گردن یک حرکت ناگهانی را تجربه می کند، بافت های نرم فراتر از محدوده طبیعی خود کشیده می شوند. این می تواند منجر به:
- پارگی های ریز در عضلات و رباط ها
- التهاب و تورم
- تحریک یا فشار عصبی
- ناهماهنگی مهره های گردنی
علائم آسیب شلاقی گردن
علائم اغلب در عرض 24 ساعت پس از یک حادثه ظاهر می شود. رایج ترین عبارتند از:
- گردن درد و سفتی
- سردرد، اغلب در قاعده جمجمه
- کاهش دامنه حرکتی
- حساسیت در شانه ها، قسمت بالایی پشت و بازوها
برخی از افراد روزها یا حتی هفته ها بعد علائم را تجربه می کنند. این موارد می تواند شامل موارد زیر باشد:
- سرگیجه و خستگی
- مشکل در تمرکز یا مشکلات حافظه
- اختلالات خواب
- گزگز یا بی حسی در بازوها
در صورت عدم درمان، آسیب شلاقی گردن می تواند به سندرم ضربه شلاقی مزمن تبدیل شود که شامل موارد زیر است:
- گردن درد و سردرد مداوم
- کاهش انعطاف پذیری و سفتی
- پریشانی روانی مانند اضطراب و افسردگی
درمان و مدیریت
در 24 تا 48 ساعت اول، مراقبت از خود بسیار مهم است:
یخ درمانی – تورم را کاهش می دهد و درد را بی حس می کند
تسکین درد بدون نسخه – ایبوپروفن یا پاراستامول به مدیریت ناراحتی کمک می کند
حرکت ملایم – برای جلوگیری از سفتی از بی حرکتی طولانی مدت خودداری کنید
پزشکان ممکن است توصیه کنند:
فیزیوتراپی – تمریناتی برای بازگرداندن تحرک
شل کننده های عضلانی – برای کاهش تنش و اسپاسم
یقه گردنی (استفاده کوتاه مدت) – از گردن در طول ریکاوری اولیه پشتیبانی می کند
عوامل موثر بر زمان بهبودی
بهبودی از ضربه شلاقی از فردی به فرد دیگر متفاوت است، بسته به عوامل مختلفی از جمله:
- شدت آسیب – موارد خفیف ممکن است در عرض چند هفته بهبود یابد، در حالی که موارد شدید ممکن است ماه ها طول بکشد.
- سن و سلامت کلی – افراد مسن یا کسانی که از قبل شرایطی دارند ممکن است مدت بیشتری طول بکشد تا بهبود یابند.
- درمان به موقع – مداخله زودهنگام بهبود را تسریع می کند و عوارض طولانی مدت را کاهش می دهد.
- فعالیتهای روزانه – کسانی که به فعالیتهایی که به گردن فشار میآورند ادامه میدهند، ممکن است زمان بهبودی خود را
- طولانیتر کنند.
فیزیوتراپی پس از آسیب شلاقی گردن
فیزیوتراپی یکی از روشهای موثر در درمان آسیب شلاقی گردن است و میتواند به بهبود دامنه حرکتی گردن، کاهش درد و التهاب و تقویت عضلات گردن کمک کند.
مراحل فیزیوتراپی پس از آسیب شلاقی گردن
ارزیابی: در ابتدا، فیزیوتراپیست شما را به طور کامل ارزیابی میکند تا شدت آسیب و محدودیتهای حرکتی شما را تعیین کند. این ارزیابی شامل بررسی دامنه حرکتی گردن، قدرت عضلات گردن و وجود هرگونه درد یا حساسیت در ناحیه گردن و شانهها میشود.
کاهش درد و التهاب: در مراحل اولیه فیزیوتراپی، تمرکز اصلی بر کاهش درد و التهاب است. برای این منظور، از روشهای مختلفی مانند کمپرس سرد، گرما درمانی، اولتراسوند و تحریک الکتریکی عصب از راه پوست (TENS) استفاده میشود.
بهبود دامنه حرکتی: پس از کاهش درد و التهاب، تمرینات ملایمی برای بهبود دامنه حرکتی گردن آغاز میشود. این تمرینات شامل حرکات نرم گردن به جلو، عقب، طرفین و چرخش میشود.
تقویت عضلات گردن: با بهبود دامنه حرکتی، تمرینات تقویتی برای عضلات گردن شروع میشود. این تمرینات به تقویت عضلات نگهدارنده گردن و بهبود ثبات آن کمک میکنند.
تمرینات پیشرفته: با پیشرفت درمان، تمرینات پیچیدهتر و چالشبرانگیزتر برای بهبود عملکرد گردن و پیشگیری از آسیبهای آینده انجام میشود.
نکات مهم در فیزیوتراپی آسیب شلاقی گردن
صبور باشید: بهبود آسیب شلاقی گردن ممکن است زمان ببرد، بنابراین صبور باشید و به طور منظم در جلسات فیزیوتراپی شرکت کنید و تمرینات خود را در خانه انجام دهید.
به بدن خود گوش دهید: اگر در طول انجام تمرینات احساس درد کردید، فورا متوقف شوید و با فیزیوتراپیست خود مشورت کنید.
از گردنبند طبی استفاده کنید: در برخی موارد، فیزیوتراپیست ممکن است استفاده از گردنبند طبی را برای حمایت از گردن و کاهش درد توصیه کند.
مدت زمان فیزیوتراپی برای آسیب شلاقی گردن به شدت آسیب و پیشرفت بیمار بستگی دارد. در بیشتر موارد، بهبود کامل چند هفته تا چند ماه طول میکشد.
سوالات متداول
1. درد ناشی از آسیب شلاقی گردن چقدر طول می کشد؟
اکثر موارد خفیف شلاق در عرض چند هفته تا سه ماه بهبود مییابند، اما موارد شدید میتواند به مدت شش ماه یا بیشتر ادامه داشته باشد و منجر به علائم مزمن شود.
2. آیا این آسیب می تواند باعث آسیب دائمی شود؟
در حالی که اکثر افراد به طور کامل بهبود می یابند، برخی به سندرم شلاقی مزمن مبتلا می شوند و درد مداوم، سردرد و مشکلات حرکتی را تجربه می کنند که سال ها طول می کشد.
3. آیا آسیب شلاقی گردن فقط ناشی از تصادفات رانندگی است؟
خیر، ضربه شلاقی ممکن است به دلیل افتادن، صدمات ورزشی، حملات فیزیکی یا تکانهای ناگهانی ناشی از سواری در شهربازی رخ دهد.
